Nowości prawne dla MŚP

Co piąty przedsiębiorca uważa, że w rozwoju firmy przeszkadza mu niepewność związana z nowymi regulacjami prawno – podatkowymi – wynika z przeprowadzonego w marcu 2019 r. badania Bibby MSP Index. Jednocześnie, w tym samym badaniu, 69 proc. respondentów przyznało, że nie widzi dla swojej firmy korzyści z wprowadzenia Konstytucji dla Biznesu, 18 proc. nie wie, czy takie korzyści odniosła, a 11 proc. w ogóle nic nie słyszało na ten temat.

Patrząc na wyniki naszych badań można odnieść wrażenie, że MŚP skupiają się raczej na bieżącym biznesie, zdobywaniu klientów, wprowadzaniu nowych produktów, upominaniu się o płatności, itd., niż na śledzeniu zmian w prawie – uważa Jerzy Dąbrowski, dyrektor generalny Bibby Financial Services. – A tymczasem na przestrzeni ostatnich miesięcy obserwujemy intensywne prace legislacyjne, zwłaszcza po stronie Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii, mające na celu zniesienie asymetrii w relacjach handlowych, czyli ułatwienie życia małym i średnim przedsiębiorcom. Trzeba przyznać, że większość proponowanych zmian jest dla MŚP korzystna i dlatego warto się nimi interesować, chociażby śledząc stronę Ministerstwa.

Zmiany ważne dla MŚP

Wśród istotnych dla MŚP przepisów, które weszły w życie z początkiem 2019 roku, wymienić należy:

  1. Ulga na innowacje (Innovation Box) – preferencyjna stawka podatku dochodowego 5 proc. (zarówno PIT, jak i CIT) od dochodów z komercjalizacji praw własności intelektualnej;
  2. Ulgowa stawka 9 proc. podatku CIT dla małych podatników (i podatników rozpoczynających działalność). Stawka ta będzie obowiązywała do chwili przekroczenia w danym roku kalendarzowym przychodów w wysokości 1,2 mln euro;
  3. Ulga na złe długi VAT - po upływie 90 dni od daty płatności faktury (dotychczas było 150 dni) przedsiębiorca będzie mógł dokonać korekty podatku należnego. Dłużnik również musi dokonać stosownej korekty;
  4. Zmiany dotyczące użytkowania samochodów w firmie – m.in. wprowadzenie limitu wydatków na opłaty z tytułu leasingu operacyjnego, najmu i dzierżawy możliwych do zaliczenia w koszty podatkowe (150 tys. zł) oraz limitu wydatków na samochód firmowy wykorzystywany również dla celów prywatnych (do kosztów podatkowych zaliczyć można 75 proc. wartości wydatków, np. na paliwo).

Obecnie trwają intensywne prace nad tzw. ustawą przeciwdziałającą zatorom płatniczym.

– Nie wszystkie proponowane zmiany mają charakter wolnorynkowy, niektóre moim zdaniem nadmiernie ingerują w swobodę obrotu gospodarczego – dodaje Jerzy Dąbrowski. – Znam firmy, które mają problemy z płynnością i korzystają z faktoringu już przy 14 dniowych terminach płatności, ale są też branże, w których nikogo nie dziwi 120 dni wpisane na fakturze. Trudno jednoznacznie, dla całego rynku, ustalić, ile powinien wynosić maksymalny termin płatności.

Z kolei pod koniec marca do uzgodnień, opiniowania i konsultacji publicznych trafił przygotowany przez Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii, Pakiet Przyjazne Prawo. Zawiera on propozycje m.in. wydłużenia terminu rozliczenia VAT w imporcie, wprowadzenia prawa do popełnienia błędu przez przedsiębiorcę w pierwszym roku prowadzenia działalności, a także prawa przedsiębiorców z CEIDG do ochrony konsumenckiej w relacjach z innymi przedsiębiorcami.

Główne bolączki przedsiębiorcy

Jeszcze pół roku temu, w jesiennym badaniu Bibby MSP Index, 28 proc. przedsiębiorców za główne czynniki utrudniające rozwój firmy uznawało te związane z rekrutacją pracowników - brak pracowników i trudności z pozyskaniem wykwalifikowanych specjalistów. Chociaż bezrobocie nadal pozostaje na rekordowo niskim poziomie (3,6 proc. w IV kwartale 2018), teraz na ten problem wskazuje 21 proc. ankietowanych. Można zatem odnieść wrażenie, że przedsiębiorcy nauczyli się już radzić sobie z pozyskiwaniem pracowników. W marcowej fali badania Bibby MSP Index najwięcej przedsiębiorców wskazywało na zbyt duże obciążenia podatkowe (15 proc.), wysokie koszty pracy (13 proc.) i niejasność przepisów prawnych (12 proc.).

Przedsiębiorcy skłonni są upatrywać źródła swoich niepowodzeń w prawodawstwie, ale często nie wiedzą, jakie korzystne dla nich zmiany zostały wprowadzone w ostatnim czasie. Po raz kolejny potwierdza się zasada: nieznajomość prawa szkodzi. A przynajmniej skutkuje mniejszym komfortem prowadzenia działalności gospodarczej – podsumowuje Jerzy Dąbrowski, dyrektor generalny Bibby Financial Services. – Nie jest konieczna znajomość nazwy danego pakietu ustaw, czy to Konstytucja dla Biznesu, Pakiet MŚP, czy Pakiet Przyjazne Prawo. Najważniejsze to trzymać rękę na pulsie, albo pytać odpowiednio zorientowane osoby, jak chociażby swojego faktora.

Bibby MSP Index jest wzorowany na sprawdzonym i cenionym przez światowych inwestorów indeksie określanym jako Indeks Managerów ds. Zakupów (tzw. PMI). Konstrukcję Bibby MSP Index oparto na założeniu, że o kondycji każdego przedsiębiorstwa, a w szczególności firm małych i średnich, stanowi kilka obszarów takich jak: sprzedaż (zamówienia), inwestycje, zatrudnienie, płynność finansowa oraz poziom zadłużenia firmy. Przyjmowane przez Bibby MSP Index wartości znajdują się w przedziale od 0 do 100 pkt. Wynik > 50 pkt. to prognoza (zapowiedź) poprawy kondycji firm. Wynik < 50 pkt. to prognoza kryzysu na skutek pogarszającej się kondycji firm.